ładowanie

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.

ENRICO PRAMPOLINI. FUTURYZM, SCENOTECHNIKA I TEATR POLSKIEJ AWANGARDY

Enrico Prampolini, Tarantela, 1920, fot. archiwum Muzeum Sztuki w Łodzi
09.06.2017
09.09.2017

ENRICO PRAMPOLINI. FUTURYZM, SCENOTECHNIKA I TEATR POLSKIEJ AWANGARDY

Malarz, rzeźbiarz, choreograf, architekt, scenotechnik, twórca grafiki użytkowej, murali... Enrico Prampolini to bez wątpienia jedna z najważniejszych osobowości artystycznych międzynarodowej awangardy. Wystawa w Muzeum Sztuki pokaże w chronologiczny sposób bogaty dorobek twórczy Prampoliniego we wszystkich tych dziedzinach.

W jego twórczości odnaleźć można echa niemal wszystkich prądów nowej sztuki I połowy XX w.: od futuryzmu, który współtworzył wraz z ugrupowaniem Filippa Tommasa Marinettiego, przez dadaizm, konstruktywizm i surrealizm, aż po udział w kręgu paryskich abstrakcjonistów Cercle et Carré.

Był malarzem, rzeźbiarzem, scenotechnikiem, choreografem, architektem, grafikiem, tworzył reklamy, plakaty, fotomontaże, wielkie murale, oprawy plastyczne do kilku filmów. Był organizatorem życia artystycznego w Paryżu, Pradze i Rzymie, a także kuratorem ostatniej międzynarodowej wystawy scenotechniki awangardowej na VI Triennale w Mediolanie (1936).

Wystawa w Muzeum Sztuki zbiega się równocześnie z jubileuszem 100-lecia awangardy w Polsce, co stwarza znakomitą okazję do przyjrzenia się relacjom między włoskim futuryzmem a polskimi twórcami nowej sztuki. Owe relacje najbardziej żywe były w, najbliższym Prampoliniemu, obszarze teatru. To właśnie Prampolini postanowił odrzucić terminy „scenografia” i „dekoracja teatralna” na rzecz „scenotechniki” bliższej nie malarstwu, lecz architekturze i nowoczesnemu pojmowaniu przestrzeni sceny. Polscy artyści kręgu „Zwrotnicy”, Bloku i Praesensu w równym stopniu opowiedzieli się po stronie architektonicznych konstrukcji scenicznych, odrzucając tradycyjne dekoracje malarskie. Ich twórczość świadczyła o radykalnej zmianie, która dzięki awangardzie dokonała się w pojmowaniu i praktyce scenografii.

Wystawa w Muzeum Sztuki to pierwsza w historii ekspozycja, która zestawiać będzie projekty włoskiego futuryzmu z polską awangardą. Podejmuje też w szerszym kontekście kwestie kontaktów między artystami obu formacji. To właśnie dzięki namowom Jana Brzękowskiego Prampolini ofiarował w 1930 roku swój obraz Tarantella do łódzkiej kolekcji, gromadzonej przez grupę „a.r.”.

Z uwagi na praktykę wystawienniczą Muzeum Sztuki, która za punkt wyjścia przyjmuje znaczenie kolekcji grupy „a.r.”, wspomniana Tarantella okazuje się ważnym kluczem zrozumienia całej wystawy. Obraz ten ukazuje dynamiczny i mechaniczny taniec zgeometryzowanych figur i przywołuje na myśl trzy okresy twórczości włoskiego futurysty: dynamizm w malarstwie lat 10., teatr mechaniczny lat 20. oraz późniejsze idee postpuryzmu i abstrakcjonizmu lat 30. Wystawa prezentuje wszystkie te trzy okresy w kontekście relacji włoskiego futuryzmu z polską awangardą.

Na tle retrospektywnych wystaw włoskiego futuryzmu oraz monograficznych przeglądów twórczości Prampoliniego, ekspozycja w Muzeum Sztuki jest pierwszą tak obszerną prezentacją jego prac od 1992 roku. Jest też pierwszą w Europie wystawą monograficzną futurysty poza Włochami i to właśnie w Łodzi po raz pierwszy pojawią się prace Prampoliniego nigdy wcześniej nie wystawiane. Należy też podkreślić, że wystawa ta po raz pierwszy w historii problematyzuje historię polskiej scenotechniki awangardowej lat 20. i 30., która nie rodziła się w izolacji, ale była integralną częścią międzynarodowych praktyk podejmowanych w obszarze odnowy tradycyjnego teatru.

Artyści / Artystki: Enrico Prampolini, Filippo Tommaso Marinetti, Virgilio Marchi, Ivo Pannaggi, Ruggero Vasari, Luigi Russolo, Anton Gulio Bragaglia, Rougena Zatkova, Zdenka Podhajska, Eugen Deslaw, Andre Kertesz, Frederick Kiesler, Stanisław Ignacy Witkiewicz, Leon Chwistek, Tytus Czyżewski, Jalu Kurek, Jan Brzękowski, Kazimierz Podsadecki, Feliks Krassowski, Maria Nicz Borowiakowa, Andrzej Pronaszko, Zbigniew Pronaszko, Henryk Stażewski, Szymon Syrkus, Tadeusz Gronowski, Władysław Daszewski

Autorzy tekstów do katalogu: Andrea Baffoni, Gunter Berghaus, Maria Elena Versari, Przemysław Strożek, Monika Chudzikowska, David Rifkind, Giovanni Lista, Paulina Kurc-Maj

kurator: Przemysław Strożek
kuratorka ze strony Muzeum Sztuki w Łodzi: Katarzyna Słoboda

Główny Partner Roku Awangardy w Muzeum Sztuki w Łodzi


Muzeum Sztuki w Łodzi ms2 | Łódź, ul. Ogrodowa 19

Powrót do listy wydarzeń