ładowanie

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.

Sprawna ręka. Moshe Kupferman / Marek Chlanda

fot. Krzysztof Olechnowicz, z mat. GGM
24.03.2017
03.06.2017

Sprawna ręka. Moshe Kupferman / Marek Chlanda

Gdańska Galeria Miejska, a konkretnie jej oddział przy ul. Szerokiej prezentuje, pokazywaną wcześniej w tarnowskim BWA, ekspozycję obrazów Moshe Kupfermana i Marka Chlandy.

Moshe Kupferman (1926-2003) uznawany jest za jednego z najważniejszych izraelskich malarzy. Urodził się i dorastał w podkarpackim Jarosławiu. W 1948 roku wyjechał do Izraela, gdzie był jednym z założycieli kibucu Bojowników Gett Lohamei HaGeta’ot. Pracował tam jako murarz, ale równocześnie rozwijał swój talent artystyczny. Stworzył swój rozpoznawalny styl malarski, który zyskał wielkie uznanie. Wybitne osiągnięcia w tej dziedzinie zaowocowały szeregiem jego indywidualnych wystaw, w takich miejscach jak Muzeum Izraela w Jerozolimie, Muzeum Sztuki Współczesnej w Hajfie, Stedelijk Museum w Amsterdamie, Muzeum Narodowe w Sztokholmie czy Centrum Pompidou w Paryżu. Jego prace pokazywane były również na wielu zbiorowych wystawach, m.in. XLII Biennale Sztuki w Wenecji.

W 1993 roku Moshe Kupferman poznał Marka Chlandę. Wspólnie pokazywali swoje prace na wystawie Gdzie jest brat twój, Abel? kuratorowanej przez Andę Rottenberg (Zachęta, 1995). Marek Chlanda kilkakrotnie odwiedzał kibuc Lohamei HaGeta’ot. Artyści nie mieli jednak okazji, by ich obrazy zestawione zostały ze sobą w dialogu. Kupferman nie podejmował nigdy tematyki wojennej w swoich pracach poza jednym przypadkiem, gdy w 1999 roku namalował serię obrazów The Rift in Time. Chlanda, już po śmierci Kupfermana spędził kilka dni w jego pracowni w kibucu w 2008 roku. W trakcie tego pobytu powstała seria prac na płótnie i tekturze zatytułowanych After the Rift in Time, odnoszących się do doświadczenia pracy Moshego, ale też do Akropolis Jerzego Grotowskiego i Józefa Szajny i metaforycznej oraz dosłownej energii, którą odnaleźć można w pracach obydwóch twórców. Prace te zestawione zostały ze sobą dopiero teraz na wystawie Sprawna ręka. Tytuł ten jest tłumaczeniem hebrajskiego Jad Charuzim. Pod taką nazwą w przedwojennym Jarosławiu działało Stowarzyszenie Rękodzielników Żydowskich.

18 grudnia 2016 roku wystawa Sprawna ręka została otwarta w Biurze Wystaw Artystycznych w Tarnowie. Prezentowała prace Kupfermana przywiezione m.in. z kibucu Lochamej HaGeta'ot. Doświadczenie rzemieślniczej pracy ujawnia się w jego obrazach, które są bardzo wypracowane, łączą wielorakie działania – nakładanie farby, rysowanie, zdrapywanie, zdzieranie części warstw. Na wielu z jego obrazów można znaleźć po kilka jego sygnatur, tak, jakby każdym kolejnym podpisem sygnował upływ czasu, jaki spędził na tworzeniu kolejnych wersji przedstawienia. Kupferman traktował swą pracę malarza tak, jak pracę budowniczego na rzecz kibucu. Z wielkim oddaniem podchodził do aktu twórczego, codziennie przez wiele godzin pracował nad obrazami. Stąd ich potężna energia.

Po ekspozycji w tarnowskim BWA obrazy Kupfermana i Chlandy pokazywane są w Gdańskiej Galerii Miejskiej. Konkretnie – w jej oddziale dedykowanym Günterowi Grassowi przy ul. Szerokiej. Co znamienne, Grass był młodszy od Kupfermana zaledwie o rok. Obaj musieli opuścić swoje miejsca urodzenia z powodu wojny, choć ich życiowe doświadczenia skrajnie się różniły. Kratka, którą widzisz w wielu moich pracach, jest dla mnie podstawową formą – mówił Moshe w wywiadzie ze Stuartem Klawansem w 1995 roku – Linie poziome są jak horyzonty – różne punkty widzenia na rzeczywistość – a każda linia pionowa jest jak ludzka obecność. Można zatem stwierdzić, że ta kratka jest sposobem sankcjonowania różnic. Pokazuje, że różne elementy – nie tylko elementy, ale wartości – mogą współistnieć, w wielorakich obecnościach. Kratka jest sposobem łączenia doświadczeń, nie eliminowania ich.

Kuratorzy: Ewa Łączyńska-Widz, Piotr Stasiowski
Współpraca merytoryczna: Igor Bloch
Współpraca artystyczna: Magdalena Burdzyńska, Przemysław Branas, Kaja Gliwa, Jadwiga Sawicka
Oprawa graficzna: Magdalena Burdzyńska

Wystawie towarzyszy katalog pt. Sprawna ręka, wydany przez BWA Tarnów i GGM.

Wernisaż 24 marca (piątek) o g. 18:00
Godziny otwarcia: wtorek – niedziela, g. 12:00-19:00


Gdańska Galeria Miejska | Gdańsk, ul. Szeroka 34/35-37

Powrót do listy wydarzeń